Vấn đề chính sách và phương pháp xây dựng cấu trúc vấn đề chính sách

( LLCT&TT ) Kiến thức về yếu tố chính sách đóng vai trò quan trọng trong hoạt động giải trí nghiên cứu và phân tích chính sách công, bởi lẽ cách xác lập một yếu tố chính sách hoàn toàn có thể cung ứng cho những nhà nghiên cứu và phân tích những manh mối nhằm mục đích tìm ra giải pháp hài hòa và hợp lý cho yếu tố đó. Kiến thức không không thiếu hoặc bị rơi lệch hoàn toàn có thể dẫn đến sai lầm đáng tiếc nghiêm trọng trong việc “ xác lập sai yếu tố ”. Để giúp những nhà nghiên cứu và phân tích xác lập đúng yếu tố chính sách, giải pháp thiết kế xây dựng cấu trúc yếu tố chính sách được sử dụng. Đây là quy trình khởi đầu, đồng thời quyết định hành động sự thành công xuất sắc của những quy trình tiếp theo trong nghiên cứu và phân tích chính sách. Xây dựng cấu trúc yếu tố chính sách sẽ cung ứng hàng loạt những kỹ năng và kiến thức tương quan đến thực chất, khoanh vùng phạm vi và mức độ nghiêm trọng của một yếu tố đang cần có sự can thiệp của Nhà nước. Bài viết sẽ làm rõ đặc thù, mức độ của yếu tố chính sách cũng như những chiêu thức kiến thiết xây dựng cấu trúc yếu tố chính sách .

1. Đặc điểm và phân loại vấn đề chính sách

Tại một thời điểm luôn xuất hiện một số vấn đề xã hội. Song, chỉ có số ít các vấn đề đó được các cơ quan nhà nước có thẩm quyền chọn lựa, đưa ra bàn bạc để trở thành vấn đề chính sách. Vấn đề chính sách là một vấn đề xã hội, nhưng không phải vấn đề xã hội nào cũng trở thành vấn đề chính sách(1). Vấn đề chính sách thể hiện thực trạng của một vấn đề đang lan truyền sự lo lắng, căng thẳng và ngỡ ngàng mà chưa có một giải pháp cụ thể(2). Một vấn đề chính sách phải mang bốn đặc trưng sau(3):

Bạn đang đọc: Vấn đề chính sách và phương pháp xây dựng cấu trúc vấn đề chính sách

1.1. Tính phụ thuộc: Vấn đề chính sách ở một lĩnh vực thường ảnh hưởng đến vấn đề chính sách ở lĩnh vực khác (vấn đề môi trường có thể ảnh hưởng tới vấn đề chăm sóc sức khỏe và tăng trưởng kinh tế). Trong thực tế, vấn đề chính sách không phải là một thực thể tồn tại độc lập, nó nằm trong hệ thống các vấn đề mà việc giải quyết tổng thể hệ thống các vấn đề này là bất khả thi.

1.2. Tính chủ quan: Các điều kiện bên ngoài làm trầm trọng vấn đề chính sách đem đến cảm nhận rằng vấn đề chính sách là khách quan. Tuy nhiên, các điều kiện bên ngoài này được lựa chọn, phân loại, đánh giá một cách có chọn lọc và được làm sáng tỏ thông qua lăng kính của các nhà phân tích. Bởi vậy, vấn đề chính sách mang tính chủ quan.

1.3. Tính nhân tạo: Vấn đề chính sách chỉ xuất hiện khi loài người đưa ra mong muốn thay đổi trạng thái sẵn có. Đồng thời, vấn đề chính sách là sản phẩm của nhận định chủ quan của con người. Sẽ không có một trạng thái tự nhiên nào của xã hội mà bản thân nó gây ra vấn đề chính sách.

1.4. Tính không ổn định : Có rất nhiều những giải pháp đưa ra để xử lý yếu tố chính sách, tuy nhiên yếu tố và giải pháp luôn biến hóa. Vì vậy, yếu tố chính sách sẽ không khi nào được xử lý toàn vẹn, nó chỉ bớt nghiêm trọng hơn ( 4 ). Ví dụ, Thành phố TP. Hà Nội lắp ráp nhiều camera để phạt nguội những tài xế có hành vi vi phạm luật lệ giao thông vận tải, tuy nhiên thời hạn gần đây thực trạng làm mờ, che biển số xe khiến việc phạt nguội tỏ ra kém hiệu suất cao .

Tóm lại, yếu tố chính sách là sự gặp gỡ giữa trong thực tiễn khách quan và nhận thức chủ quan của con người về hiện tượng kỳ lạ nào đó. Từ thời gian Open nhu yếu đến khi xác lập yếu tố chính sách là một quy trình nghiên cứu và phân tích, tìm kiếm, lựa chọn liên tục. Tuy yếu tố đã Open và sống sót, nhưng nếu người ra quyết định hành động chính sách không nhận thức được tình hình thực tiễn và xác lập yếu tố thì vẫn không hoặc chưa có năng lực hình thành chính sách công .

Các nhà khoa học, khởi đầu là William Dunn địa thế căn cứ vào mức độ phức tạp để phân loại yếu tố chính sách. Có ba dạng mức độ yếu tố chính sách : yếu tố có cấu trúc ngặt nghèo ; yếu tố có cấu trúc trung bình và yếu tố có cấu trúc kém ( lỏng lẻo ). Thứ nhất, yếu tố có cấu trúc ngặt nghèo là yếu tố có ít chủ thể ra quyết định hành động, ít những giải pháp để xử lý và hiệu quả của chính sách cũng được dự báo trước với sai số không lớn ; đồng thời, không có xích míc nào trong xác lập yếu tố. Thứ hai, yếu tố có cấu trúc trung bình là yếu tố có nhiều hơn một chủ thể ra quyết định hành động, số lượng giải pháp không nhiều và vẫn hoàn toàn có thể dự báo được tác dụng, việc xác lập yếu tố có phát sinh sự không tương đồng nhưng điều hòa được. Thứ ba, yếu tố có cấu trúc kém là yếu tố có nhiều chủ thể ra quyết định hành động, những chủ thể này có sự không tương đồng lớn trong việc xác lập mức độ, khoanh vùng phạm vi của yếu tố, những giải pháp và tác dụng chính sách không số lượng giới hạn được và không hề dự báo đúng chuẩn .

Với từng mức độ phức tạp của yếu tố chính sách, những nhà nghiên cứu và phân tích chính sách đưa ra những cách xử lý khác nhau. Trong khi những yếu tố có cấu trúc ngặt nghèo và trung bình được cho phép những nhà nghiên cứu và phân tích sử dụng những chiêu thức tiêu chuẩn, thì những yếu tố có cấu trúc kém lại nhu yếu những nhà nghiên cứu và phân tích phải phát huy sự phát minh sáng tạo trong xác lập thực chất của yếu tố chính sách. Để làm tốt việc này, những chiêu thức thiết kế xây dựng cấu trúc yếu tố chính sách được vận dụng .

2. Phương pháp xây dựng cấu trúc vấn đề chính sách

Xây dựng cấu trúc yếu tố chính sách là quy trình thiết kế xây dựng và thử nghiệm những quy mô khác nhau của yếu tố chính sách đang sống sót. Xây dựng cấu trúc yếu tố chính sách cần cung ứng bốn tiềm năng chính, đó là cảm nhận yếu tố, tìm kiếm yếu tố, số lượng giới hạn yếu tố và làm rõ yếu tố ( 5 ). Rất nhiều giải pháp được vận dụng để thực thi kiến thiết xây dựng cấu trúc yếu tố chính sách. Có thể xét tới bốn chiêu thức thông dụng sau đây :

2.1. Phân tích ranh giới (phân tích biên)

Các nhà nghiên cứu và phân tích hiếm khi đối điện với một yếu tố chính sách đơn thuần, có cấu trúc tốt, mà thay vào đó là những yếu tố phức tạp, được nhìn nhận theo nhiều góc nhìn từ những chủ thể tương quan. Điều này khiến cho những nhà nghiên cứu và phân tích thường không số lượng giới hạn được yếu tố chính sách mà họ đang điều tra và nghiên cứu. Phân tích ranh giới giúp những nhà nghiên cứu và phân tích xử lý yếu tố này. Phân tích ranh giới là một quy trình gồm ba quy trình ( 6 ) :

Bước 1 : Lấy mẫu bão hòa. Các chủ thể tương quan đến yếu tố chính sách được liên hệ để phỏng vấn trực tiếp hoặc qua điện thoại thông minh, thư điện tử để tái hiện yếu tố chính sách theo góc nhìn của mình và liệt kê thêm hai chủ thể tương quan khác. Quá trình này chỉ kết thúc khi không còn chủ thể mới nào được liệt kê .

Bước 2 : Trình bày, suy luận yếu tố. Tại bước này, những nhà nghiên cứu và phân tích suy luận yếu tố được nêu ra bởi những chủ thể tương quan. Nó hoàn toàn có thể là những ý tưởng sáng tạo, quy mô cơ bản, tiến trình, thủ tục hay bất kỳ thứ gì tương quan đến yếu tố chính sách. Lấy ví dụ về yếu tố tài nguyên rừng ở Costa Rica, những chủ thể tương quan đã nêu ra rất nhiều những góc nhìn yếu tố này gồm có : sự ngày càng tăng dân số nông thôn, pháp luật về khai thác gỗ không bảo vệ tính bền vững và kiên cố, chính sách khuyến khích ngành công nghiệp gỗ chưa tương thích, thiếu vắng những chính sách vương quốc về bảo vệ rừng, tham nhũng trong những cơ quan quản trị tài nguyên rừng, xuất khẩu thịt bò sang Mỹ tăng khiến người dân phá rừng làm bãi chăn thả ( 7 ) .

Bước 3 : Ước lượng số lượng giới hạn. Từ những thông tin tổng hợp được, những nhà nghiên cứu và phân tích thực thi kiến thiết xây dựng phân bổ tần suất. Ở trục hoành, số lượng những chủ thể được biểu lộ, ở trục tung tần suất những yếu tố tương quan đến yếu tố chính sách được biểu lộ ( mô phỏng ở ví dụ dưới ). Khi một yếu tố mới Open, đường cong tần suất sẽ dốc lên, độ dốc này giảm dần và khi không có yếu tố mới nào Open, đường cong sẽ đi ngang. Sau điểm đi ngang này, việc tích lũy thêm thông tin không mang nhiều ý nghĩa vì nó không tăng thêm tính tổng lực của yếu tố chính sách, khi đó yếu tố chính sách coi như đã được số lượng giới hạn .

Chẳng hạn, khi điều tra và nghiên cứu về những giả thiết có tương quan đến yếu tố tai nạn thương tâm giao thông vận tải ở Hoa Kỳ ( Hình 1 ), 38 chủ thể được thống kê nhưng chỉ cần xem xét thông tin của 22 chủ thể tiên phong đã đủ địa thế căn cứ xác lập yếu tố tai nạn thương tâm giao thông vận tải, chủ thể thứ 23 trở đi cung ứng những giả thiết trùng lặp với 22 chủ thể trước đó hoặc không đem đến giả thiết nào mới. Như vậy, ranh giới của yếu tố này đã được xác lập với tổng số 109 những giả thiết được đề cập, trong đó có một số ít giả thiết tương quan đến những yếu tố kinh tế tài chính như thất nghiệp, giá dầu quốc tế, sản lượng sản xuất công nghiệp ( 8 ) .

Hình 1 : Ước lượng số lượng giới hạn trải qua phân bổ tần suất
trong ví dụ về tai nạn đáng tiếc giao thông vận tải ở Hoa Kỳ

2.2. Phân loại theo thuộc tính

Phương pháp phân loại theo thuộc tính là kỹ thuật xác lập và phân loại tình hình yếu tố chính sách. Việc phân loại được thực thi dựa trên những nguyên tắc phân loại trong thống kê gồm có ( 9 ) :

– Tính xác đáng : phân loại phải được xác lập dựa trên mục tiêu của điều tra và nghiên cứu và thực chất của yếu tố chính sách. Các thuộc tính và tiểu thuộc tính phải gắn liền với thực tiễn yếu tố chính sách. Ví như việc điều tra và nghiên cứu yếu tố nghèo nàn hoàn toàn có thể phân loại thành nghèo nàn ở khu vực thành thị và nghèo nàn ở khu vực nông thôn, hoặc cũng hoàn toàn có thể chia thành những khu vực địa lý trong một vương quốc .

Xem thêm: Cải cách chính sách BHXH

– Tính tổng lực : những thuộc tính trong mạng lưới hệ thống phân loại phải rất đầy đủ. Điều này có nghĩa, một chủ đề hay một trường hợp phải nằm trong một thuộc tình nào đó. Nếu không, một thuộc tính mới sẽ được tạo ra. Khi điều tra và nghiên cứu nghèo nàn theo những vùng ở Nước Ta, cần liệt kê đủ 6 vùng địa lý kinh tế tài chính chính, gồm Đồng bằng sông Hồng, Trung du miền núi phía Bắc, Duyên hải Nam Trung Bộ, Tây Nguyên, Đồng bằng sông Cửu Long và Đông Nam Bộ .

– Tính tách rời : mỗi chủ đề hay trường hợp chỉ thuộc vào một và chỉ một thuộc tính duy nhất. Ví dụ, khi phân loại dân cư họ phải nằm ở một trong hai nhóm, đó là người có thu nhập cao hơn mức đói nghèo hoặc người có thu nhập thấp hơn mức đói nghèo. Không có đối tượng người dùng nào rơi vào cả trong hai nhóm trên .

– Tính đồng điệu : những thuộc tính và tiểu thuộc tính phải được chia dựa trên một nguyên tắc nhất định. Nếu vi phạm nguyên tắc này sẽ xảy ra trường hợp hai thuộc tính có nội hàm giống nhau. Nếu chia dân cư thành hai nhóm là người có thu nhập thấp hơn mức đói nghèo và người được nhận tương hỗ từ cơ quan chính phủ thì năng lực cao sẽ có đối tượng người dùng rơi vào cả hai nhóm, như vậy sẽ vi phạm nguyên tắc đồng nhất .

– Tính tuân thủ thứ bậc : thuộc tính và tiểu thuộc tính cũng phải được phân biệt rõ ràng. Ví dụ, khi chia dân cư thành hai nhóm thu nhập trên mức nghèo nàn và dưới mức bần hàn, người nghiên cứu và phân tích vẫn chưa có đủ thông tin về yếu tố chính sách. Nhà nghiên cứu và phân tích liên tục chia người có thu nhập dưới mức nghèo khó thành hai nhóm ( nhóm được nhận tương hỗ từ cơ quan chính phủ và nhóm không nhận được tương hỗ của cơ quan chính phủ ). Khi đó bức tranh nghèo khó trở nên rõ ràng hơn, giúp những nhà nghiên cứu và phân tích đưa ra những giải pháp tương thích với từng nhóm dân cư .

Chẳng hạn, Nước Ta có địa lý rất độc lạ giữa những vùng và mức sống của người dân ở những vùng cũng có sự độc lạ lớn ( Bảng 1 ). Khu vực Trung du miền núi phía Bắc và Tây Nguyên có tỷ suất nghèo cao nhất, còn vùng Đồng bằng Đông Nam Bộ và Đồng bằng sông Hồng có tỷ suất nghèo thấp nhất. Trong thời hạn từ 2018 tới 2019, tỷ suất nghèo giảm ở cả 6 vùng địa lý nhưng với vận tốc khác nhau. Các vùng Đông Nam Bộ và Đồng bằng sông Hồng đạt được vận tốc giảm nghèo nhanh nhất. Trong khi đó, Tây Nguyên và Trung du miền núi Bắc là hai vùng có vận tốc giảm nghèo thấp nhất .

Bảng 1 : Tỷ lệ nghèo theo vùng ( Tổng hợp từ
Niên giám thống kê 2019 )
Mặc dù người nghèo ở Nước Ta thường tập trung chuyên sâu ở khu vực miền núi, nhưng vẫn có sự độc lạ rõ ràng về tỷ suất nghèo giữa hai nhóm cùng sinh sống trong khu vực này, tỷ suất nghèo khó ở nhóm người Kinh, Hoa chỉ rơi vào khoảng chừng 10,4 % trong đó số lượng này của nhóm những dân tộc thiểu số gấp gần 6 lần ( 10 ). Điều này đồng nghĩa tương quan tỷ suất nghèo ở miền núi không chỉ đơn thuần xuất phát từ nguyên do địa lý, mà còn là do sự độc lạ văn hóa truyền thống. Từ đây, hoàn toàn có thể thấy yếu tố bần hàn ở Nước Ta có mối liên hệ lớn với những dân tộc thiểu số sống ở khu vực miền núi .

2.3. Phương pháp phân tích thứ bậc (phân tích nhân quả)

Phân tích thứ bậc là kỹ thuật nhằm mục đích xác lập những yếu tố tác động ảnh hưởng hay nguyên do gây ra những yếu tố chính sách. Có ba loại nguyên do cần xác lập trong nghiên cứu và phân tích thứ bậc. Thứ nhất, nguyên do khả dĩ là toàn bộ những sự kiện hay hành vi hoàn toàn có thể gây ra sự Open của yếu tố chính sách, ví dụ, thất nghiệp, cuộc chiến tranh, dịch bệnh hoặc sự lười lao động là những nguyên do khả dĩ của yếu tố đói nghèo tại những vương quốc. Thứ hai, nguyên do hài hòa và hợp lý là những nguyên do đã được chứng tỏ bằng thực chứng dẫn đến việc Open yếu tố chính sách, trong ví dụ trên thì sự lười lao động đã được chứng tỏ là một trong những nguyên do trực tiếp dẫn đến đói nghèo, từ đây chính quyền sở tại hoàn toàn có thể tiến hành những chương trình huấn luyện và đào tạo lao động ( có những chính sách khuyến khích như tiền tệ và phi tiền tệ ) với những tiêu chuẩn giám sát khắc nghiệt để xử lý yếu tố bần hàn ( 11 ). Thứ ba, nguyên do hoàn toàn có thể hành vi được là nguyên do mà việc biến hóa nó hoàn toàn có thể ngăn ngừa được sự Open của yếu tố chính sách, thất nghiệp hay lười lao động. Việc phát hành những chính sách giảm thiểu thất nghiệp hay tổ chức triển khai những khóa đào tạo và giảng dạy việc làm có góp phần tích cực vào xử lý yếu tố đói nghèo của một vương quốc .

2.4. Phân tích giả định

Phân tích giả định là công cụ để những chuyên viên tổng hợp và so sánh những giả định xích míc nhau về tình hình yếu tố chính sách ( 12 ). Công cụ này sinh ra nhằm mục đích khắc phục hạn chế lớn nhất trong nghiên cứu và phân tích chính sách, đó là việc những nhà nghiên cứu và phân tích hầu hết chỉ dựa trên những giả định của người ra quyết định hành động mà quên đi những giả định tới từ những chủ thể khác có tương quan đến yếu tố chính sách. Quy trình triển khai nghiên cứu và phân tích giả định trải qua năm bước như sau :

Bước 1 : Định danh chủ thể tương quan. Các chủ thể tương quan đến yếu tố chính sách được xác lập và xếp hạng theo thứ tự ưu tiên. Thứ tự ưu tiên dựa trên cơ sở mức độ ảnh hưởng tác động và chịu ảnh hưởng tác động của yếu tố chính sách .

Bước 2 : Tìm kiếm giả định. Từ những gợi ý giải pháp chính sách của những chủ thể tương quan, những nhà nghiên cứu và phân tích sẽ trở lại để tìm kiếm những giả định ẩn sau những giải pháp chính sách đó. Chẳng hạn, từ những giải pháp cho yếu tố đói nghèo như những chương trình đào tạo và giảng dạy việc làm, tuyên truyền giáo dục nâng cao nhân thức, cải tổ hạ tầng khu vực nông thôn. Các nhà nghiên cứu và phân tích sẽ lọc ra những giả định về nguyên do đói nghèo như : tỷ tệ thất nghiệp cao, nhiều hủ tục còn lỗi thời ( hôn nhân gia đình cận huyết ), tiếp cận giáo dục còn hạn chế .

Bước 3 : Kiểm chứng giả định. Tất cả những giả định được tập hợp lại và những nhà nghiên cứu và phân tích thực thi so sánh, nhìn nhận chất lượng của những giả định bằng kiểm định thực chứng. Các giả định nào không kiểm chứng được sẽ bị vô hiệu .

Bước 4 : Tập hợp giả định. Các giả định, trải qua quy trình kiểm định sẽ được sắp xếp theo thứ tự dựa trên mức độ chắc như đinh và tầm quan trọng của nó so với chủ thể tương quan khác. Mục đích của việc này là phân phối một list những giả định đồng ý được và có năng lực sẽ đạt được đồng thuận cao giữa những chủ thể tương quan .

Bước 5 : Tổng hợp. Các giả định sau khi được kiến thiết xây dựng xong sẽ góp thêm phần đem đến một giải pháp tổng lực cho yếu tố chính sách. Các giả định này hoàn toàn có thể làm địa thế căn cứ để tạo ra một khái niệm mới trọn vẹn về yếu tố chính sách được xác lập bắt đầu .

Trong thực tiễn, yếu tố chính sách không khi nào giống nhau, việc lựa chọn công cụ thiết kế xây dựng cấu trúc yếu tố chính sách còn do năng lực của bản thân nhà nghiên cứu và phân tích cũng như số lượng giới hạn nguồn lực của tổ chức triển khai triển khai nghiên cứu và phân tích. Trong nhiều trường hợp, những công cụ kiến thiết xây dựng cấu trúc yếu tố chính sách còn giúp những nhà nghiên cứu và phân tích phát hiện ra những góc nhìn mới của yếu tố chính sách, điều này hoàn toàn có thể đổi khác trọn vẹn thực chất của yếu tố chính sách, từ đó việc đưa ra giải pháp cho những yếu tố này bảo vệ tính khoa học hơn. / .
____________________
( 1 ) Dương Xuân Ngọc ( 2008 ), Khoa học chính sách công, Nxb. CTQG, tr. 130 .
( 2 ), ( 5 ), ( 6 ), ( 8 ), ( 9 ) Dunn, W. ( 2018 ). Public Policy Analysis : An Integrated Approach. New York : Routledge, tr. 5, 78, 91, 93, 114 .
( 3 ) Nguyễn Hữu Hải ( 2013 ) Đại cương về nghiên cứu và phân tích chính sách, Nxb. CTQG – Sự thật, tr. 82 .
( 4 ) Wildavsky, A. ( 2017 ), The art and craft of policy analysis. Palgrave Macmillan, mục 5, phần Giới thiệu .

(7), (11) Guess, F. (2011), Cases in Public Policy Analysis. Washington DC: Georgetown Press, tr.40, 42. 

Xem thêm: Chính sách bảo hành và đổi trả hàng – KAROFI MIỀN NAM

( 10 ) Quyen, N. H. ( 2019 ). Reducing Rural Poverty in Vietnam : Issues, Policies and Challenges, tr. 3 .
( 12 ) Mitroff, K. ( 1979 ). Assumption Analysis : A Methodology for Strategic Problem Solving. Management Science, tr. 583 – 593 .

Source: https://suachuatulanh.org
Category : Bảo Hành Tủ Lạnh